الزام به تنظیم سند رسمی از طرف فروشنده
امروزه به دو صورت می توانید ملک مورد نظر خود را انتقال یا دریافت کنید. تنظیم سند رسمی و تنظیم سند عادی دو روشی هستند که می توانید برای انتقال مالکیت ملک مورد نظر خود استفاده کنید. در ماده 1287 قانون مدنی در مورد اسناد رسمی چنین آمده است:
اسنادی که طبق مقررات قانونی در اداره ثبت اسناد یا دفاتر اسناد رسمی یا سایر مقامات رسمی در صلاحیت آنها تنظیم شده باشد رسمی است. طبق این ماده از قانون مدنی، کلیه اسنادی که رسمی نیستند از اسناد عادی محسوب می شوند.
در قانون جمهوری اسلامی ایران اسناد رسمی اعتبار بسیار بیشتری نسبت به اسناد عادی دارند. به همین دلیل دعوای الزام به تنظیم سند رسمی از سوی فروشنده به یکی از پرتکرارترین پرونده های مراجع قضایی تبدیل شده است.
لازم به ذکر است که ادعای انکار و شک در زمینه اسناد رسمی امکان پذیر نیست و فقط باید جعلی بودن آنها را اثبات کرد. در صورتی که این ادعاها در چارچوب اسناد عادی قابل بررسی است. در زمینه اسناد رسمی نیز دقت داشته باشید که مراجع دولتی و قضایی تنها افرادی را به عنوان مالک ملکی که نام آنها در سند رسمی قید شده است به رسمیت بشناسند.
دقت داشته باشید که در مورد برخی اموال مانند خودرو مدارک عادی مانند کارت سبز خودرو برای اثبات مالکیت در مراجع قضایی کافی نیست و مالک باید سند رسمی مالکیت را به مراجع قضایی تحویل دهد. در ادامه به بررسی سایر نکات مربوط به الزام به تنظیم سند رسمی از فروشنده می پردازیم.
اهمیت الزام به تنظیم سند رسمی توسط فروشنده:
در قسمت قبل با اهمیت تنظیم سند رسمی آشنا شدیم و شما را با مزایای داشتن آن آشنا کردیم. اما امروزه معاملات زیادی انجام می شود که هیچ سند رسمی برای آنها تهیه نشده است. مثلاً ملکی پس از دریافت مبلغی توسط مالک آن فروخته می شود و پس از آن هیچ اقدامی مبنی بر الزام به تنظیم سند رسمی از طرف طرفین معامله صورت نمی گیرد.
این اتفاق باعث می شود که صاحب جدید ملک بر مال خود نباشد و از مزایای داشتن سند رسمی بهره مند نشود. دقت داشته باشید که تنظیم سند رسمی پس از انجام معامله به عهده فروشنده می باشد. حتی اگر این موضوع در سند عادی مال مبیع ذکر نشده باشد، باز هم از نظر قضایی جزو وظایف فروشنده است.
دقت داشته باشید که خریدار پس از انجام معامله حتی شفاهی می تواند از فروشنده درخواست تنظیم سند رسمی ملک را داشته باشد.
اما در صورتی که برای معامله بین فروشنده و خریدار سند عادی کتبی وجود داشته باشد که به امضای طرفین رسیده باشد و فروشنده از تنظیم سند رسمی خودداری کند، خریدار می تواند به مراجع قضایی شکایت کند. دقت داشته باشید که در این صورت خریدار قبل از ادعای مالکیت باید دادخواستی مبنی بر الزام تنظیم سند رسمی از سوی فروشنده ارائه کند و پس از به نتیجه رسیدن پرونده به سراغ ادعای مالکیت ملک خریداری شده برود.
در نتیجه الزام به تنظیم سند رسمی از طرف فروشنده مستلزم سند عادی است که محتویات ثبت شده در آن قابل اثبات باشد تا دادگاه بتواند از آن استفاده کرده و به تعهدات قانونی خود عمل کند.