نحوه مطالبه چک مفقود شده
چک سندی تجاری است که بر روی فرم مخصوصی نوشته می شود که صادرکننده با استفاده از آن به بانک دستور می دهد وجوهی را که نزد بانک دارد به خود یا شخص دیگری پرداخت کند. امروزه با راه اندازی سامانه صیاد توسط بانک مرکزی، اوراق چک در تمامی بانک ها به یک صورت صادر می شود.
زیرا مسائل حقوقی زیادی پیرامون چک وجود دارد از جمله: مطالبه وجه چک، وصول چک، چک بلامحل و ... وصول چک مفقود شده نیز یکی از مسائل حقوقی و سوالات متداول افراد در مراجعه به وکلا و حقوقی است. مشاوران
دسته چک یا برگ چکی که صادر می شود ممکن است به دلایل مختلف از جمله سهل انگاری یا فراموشی مفقود شود یا یک یا چند برگ چک به دلیل اخاذی، کلاهبرداری یا هر نوع سوء استفاده دیگری به سرقت رفته باشد. در این شرایط صادرکننده چک یا ذینفع یا نماینده قانونی آنها باید اقدامات خاصی را برای وصول چک گمشده انجام دهند که به شرح زیر است:
1- دستور عدم پرداخت چک به بانک
اولین گامی که برای بازپرداخت چک گمشده باید برداشته شود، گزارش ضرر به بانک صادرکننده است. در ابتدای ماده 14 قانون صدور چک آمده است: صادرکننده چک یا ذینفع یا نماینده قانونی آنها می تواند با اعلام مفقود یا سرقت یا جعل یا تحصیل چک، کتباً دستور عدم پرداخت آن را صادر کند. کلاهبرداری یا خیانت در امانت یا سایر جرایم. چک را به بانک پرداخت کنید.
بانک نیز پس از احراز هویت سفارش دهنده از پرداخت مبلغ خودداری می کند و بانک گواهی عدم پرداخت را با ذکر دلیل اعلام شده صادر و ارائه می کند. بنابراین طبق قانون اولین اقدامی که در مفقود شدن چک باید انجام شود مراجعه به بانک و دریافت فرم مخصوص و دستور کتبی مبنی بر عدم تحویل چک به بانک است.
2- مراجعه ظرف یک هفته به مراجع قضایی
طبق قانون مرحله بعدی مراجعه به دستگاه قضایی مربوطه (دادستان یا شورای حل اختلاف) است. برای فردی که چک را مفقود کرده است، پس از انجام مراحل قانونی و تشریفات لازم جهت اعلام مفقود شدن چک و تشکیل پرونده، گواهی مفقودی چک صادر می شود.
3- ارائه گواهی مفقودی چک به بانک
مرحله سوم ارائه گواهی مفقود شدن چک به بانک است. بر اساس تبصره 2 ماده 14 قانون صدور چک، بانی چک باید پس از ابلاغ به بانک، حداکثر ظرف مدت یک هفته شکایت خود را به مراجع قضایی تسلیم و گواهی تسلیم شکایت خود را به بانک ارائه کند، در غیر این صورت پس از با انقضای مدت مذکور، بانک از موجودی کالا خارج می شود. به درخواست دارنده چک مبلغ را پرداخت می کند.
بانک صادرکننده چک می تواند حساب صاحب چک را به مدت یک هفته مسدود کند و در این مدت صاحب حساب می تواند دادخواست مفقود شدن چک بدهد. چنانچه در این مدت رای دادگاه مبنی بر عدم پرداخت چک مفقود به بانک ارائه نشود، بانک مجددا اقدام به افتتاح حساب می کند. تا زمان صدور رای دادگاه، بانک مبلغ چک را (در صورت وجود مبلغی از چک مفقود) در حساب جداگانه ای نگهداری می کند. بلوک ها
سفارش دهنده می تواند فقط برای گزارش مفقودی چک و دریافت گواهی مفقودی چک به مبالغ کمتر از 20 میلیون تومان و شکایت از اعمال مجرمانه مربوط به چک از قبیل: کلاهبرداری به شورای حل اختلاف مراجعه کند. ، جعل، سرقت و ... مراجعه به شکایت کیفری.
دارنده چک با انجام این سه مرحله و دریافت گواهی مفقودی و اعلام مفقودی چک از مراجع ذیربط، می تواند درخواست پرداخت به بدهکار (صادرکننده چک) را به دادگاه ارائه و طلب وی را دریافت کند.
بدیهی است در صورت احراز دلیل بر عدم صداقت ادعای صاحب چک در مورد دادخواست چک مفقود شده، در این صورت می تواند تصمیم قبلی خود مبنی بر عدم پرداخت چک را باطل و بانک را به پرداخت وجه چک محکوم کند. و حتی این فردی که ادعای واهی داشته باشد مجرم شناخته می شود و بسته به مبلغ چک برای او حبس نیز در نظر گرفته می شود.
وکیل چک
با توجه به گستردگی استفاده از چک در معاملات تجاری و بازار و وجود دعاوی فراوان در زمینه چک و با توجه به انبوه قوانین و مقررات مربوط به چک، در مواردی مانند مفقود شدن چک، ضروری است مردم با یک وکیل خوب مشورت کنند